Chondroityna
Składnik chrząstki stawowej, w suplementach jako siarczan chondroityny – często razem z glukozaminą.
Na co działa, a na co nie
Ograniczone dowody
Stawy
choroba zwyrodnieniowa
W chorobie zwyrodnieniowej kolan i bioder chondroityna daje co najwyżej niewielkie zmniejszenie bólu – zbyt małe, by pacjent je odczuł; w badaniach niezależnych od producentów efekt był jeszcze mniejszy.
Badani: osoby z chorobą zwyrodnieniową kolan lub biodra (opis badań, nie wskazanie)
Źródła i szczegóły (2)
W sieciowej metaanalizie 10 dużych badań z zaślepieniem (3803 osoby z chorobą zwyrodnieniową kolan lub biodra) chondroityna zmniejszała ból o 0,3 cm na 10-centymetrowej skali (95% przedział wiarygodności −0,7 do 0,0) – poniżej progu odczuwalnej różnicy (0,9 cm). Nie zmieniała zwężania szpary stawowej. W badaniach niezależnych od przemysłu efekty były mniejsze.
Wandel S, Jüni P, Tendal B, Nüesch E, Villiger PM, Welton NJ, Reichenbach S, Trelle S. (2010). Effects of glucosamine, chondroitin, or placebo in patients with osteoarthritis of hip or knee: network meta-analysis. BMJ, 341, c4675. DOI 10.1136/bmj.c4675 ↗
Finansowanie publiczne lub non-profit
- Tylko 4 badania z chondroityną; trzy z nich finansowane przez producentów.
- Finansowanie ze Szwajcarskiej Narodowej Fundacji Nauki; autorzy deklarują brak powiązań z zainteresowanymi firmami.
W metaanalizie 30 badań z losowaniem chondroityna (12 badań, 3082 osoby) nieco zmniejszała ból (SMD −0,22, 95% CI −0,36 do −0,07) i poprawiała sprawność stawu (SMD −0,22), ale nie zmniejszała sztywności.
Zhu X, Sang L, Wu D, Rong J, Jiang L. (2018). Effectiveness and safety of glucosamine and chondroitin for the treatment of osteoarthritis: a meta-analysis of randomized controlled trials. Journal of Orthopaedic Surgery and Research, 13, 170. DOI 10.1186/s13018-018-0871-5 ↗
Finansowanie publiczne lub non-profit
- Duża niejednorodność wyników (I² ok. 70%) i możliwa stronniczość publikacji; tylko prace po angielsku.
- Finansowanie z programów studenckich prowincji Jiangsu (Chiny); autorzy deklarują brak konfliktów interesów.
Dawkowanie
- Standard
- W badaniach najczęściej 1200 mg dziennie (w dużych badaniach 800–1200 mg), w 2–3 porcjach
- Uwagi
- Często podawana razem z 1500 mg glukozaminy. Preparaty różnią się jakością i pochodzeniem, więc wyniki jednego produktu nie muszą dotyczyć innych.
Źródła (2)
W przeglądzie badań nad glukozaminą i chondroityną najczęstszą dzienną dawką chondroityny było 1200 mg (30 badań z losowaniem), zwykle w 2–3 porcjach, często razem z 1500 mg glukozaminy.
Baden KER, Hoeksema SL, Gibson N, Gadi DN, Craig E, Draime JA, Tubb SM, Chen AMH. (2025). The Safety and Efficacy of Glucosamine and/or Chondroitin in Humans: A Systematic Review. Nutrients, 17(13), 2093. DOI 10.3390/nu17132093 ↗
Bez finansowania; autorzy bez konfliktów interesów
- Przegląd bez metaanalizy, z różnymi typami badań (także opisami przypadków); jakość oceniana uproszczonym narzędziem.
- Autorzy deklarują brak konfliktów interesów i bezpośredniego finansowania.
W dużych badaniach z placebo u osób z chorobą zwyrodnieniową kolan lub biodra stosowano 800, 1000 lub 1200 mg siarczanu chondroityny dziennie.
Wandel S, Jüni P, Tendal B, Nüesch E, Villiger PM, Welton NJ, Reichenbach S, Trelle S. (2010). Effects of glucosamine, chondroitin, or placebo in patients with osteoarthritis of hip or knee: network meta-analysis. BMJ, 341, c4675. DOI 10.1136/bmj.c4675 ↗
Finansowanie publiczne lub non-profit
- Tylko 4 badania z chondroityną; część finansowana przez producentów.
- Finansowanie ze Szwajcarskiej Narodowej Fundacji Nauki; autorzy deklarują brak powiązań z zainteresowanymi firmami.
Dobre połączenia
Brak opisanych dobrych połączeń.
Złe połączenia
Brak opisanych złych połączeń.
Skutki uboczne i bezpieczeństwo
- łagodny Dolegliwości żołądkowo-jelitowe – Opisywane w badaniach, ale nie częściej niż przy placebo (w jednej metaanalizie nawet rzadziej).
Toksyczność: W badaniach z placebo działania niepożądane i rezygnacje z ich powodu nie były częstsze niż przy placebo.
Przyjmujesz leki? Brak wpisu nie oznacza braku interakcji – źródła często ich nie badały. Wszystkie interakcje
Źródła (2)
W sieciowej metaanalizie 10 dużych badań (3803 osoby) chondroityna nie zwiększała ryzyka działań niepożądanych (OR 0,99, 95% CI 0,49–2,00) ani rezygnacji z ich powodu (OR 0,92) w porównaniu z placebo; autorzy uznali, że preparat nie jest niebezpieczny.
Wandel S, Jüni P, Tendal B, Nüesch E, Villiger PM, Welton NJ, Reichenbach S, Trelle S. (2010). Effects of glucosamine, chondroitin, or placebo in patients with osteoarthritis of hip or knee: network meta-analysis. BMJ, 341, c4675. DOI 10.1136/bmj.c4675 ↗
Finansowanie publiczne lub non-profit
- Tylko 5 badań raportowało działania niepożądane ogółem.
- Finansowanie ze Szwajcarskiej Narodowej Fundacji Nauki; autorzy deklarują brak powiązań z zainteresowanymi firmami.
W metaanalizie 30 badań z losowaniem rezygnacje z powodu działań niepożądanych nie były częstsze przy chondroitynie niż przy placebo, a dolegliwości żołądkowo-jelitowe były nawet rzadsze (RR 0,35, 95% CI 0,14–0,87).
Zhu X, Sang L, Wu D, Rong J, Jiang L. (2018). Effectiveness and safety of glucosamine and chondroitin for the treatment of osteoarthritis: a meta-analysis of randomized controlled trials. Journal of Orthopaedic Surgery and Research, 13, 170. DOI 10.1186/s13018-018-0871-5 ↗
Finansowanie publiczne lub non-profit
- Tylko część badań raportowała konkretne działania niepożądane; tylko prace po angielsku.
- Finansowanie z programów studenckich prowincji Jiangsu (Chiny); autorzy deklarują brak konfliktów interesów.